مردم

مقدمه


مالزی با داشتن گذشته‌ای جذاب و به عنوان بخشی از راه جهانی ادویه، از صدها سال قبل به محل به هم پیوستن فرهنگ‌ها تبدیل شده است. همه چیز، از مردم گرفته تا معماری آن بازتاب میراث فرهنگی درخشان و فرهنگ در هم آمیخته آن است. برای اینکه فرهنگ مالزی را بشناسید، باید نخست مردم آن را بشناسید.

کشف سرزمین تنوع جذاب


مالایی‌ها، چینی‌ها، هندی‌ها و گروه‌های قومی زیاد دیگر چندین نسل در مالزی زندگی کرده‌اند. تمام این فرهنگ‌ها بر هم تأثیر گذاشته و فرهنگی واقعاً مالزیایی خلق کرده‌اند.

بزرگترین گروه قومی در مالزی عبارتند از مالایی‌ها، چینی‌ها و هندی‌ها. در صباح و ساراواک، گروه‌های بومی با فرهنگ و میراث منحصر به فرد خود، به وفور پیدا می‌شود.

مالایی

امروزه مالایی‌ها که بزرگ‌ترین گروه قومی مالزی هستند، بیش از 50% جمعیت آن را تشکیل می‌دهند. در مالزی، اصطلاح مالایی به کسی گفته می‌شود که معتقد به اسلام و فرهنگ‌های مالایی بوده، زبان مالایی را صحبت کرده و اجدادش مالایی هستند. گرویدن آنها به اسلام از هندوئیسم و بودیسم تراوادا در قرن 14 رخ داد و عمدتاً به خاطر تصمیم دربار ملاکا بود. مالایی‌ها به رفتار مؤدبانه و میراث فرهنگی و هنری غنی مشهور هستند.

چینی‌ها

دومین گروه بزرگ قومی، یعنی چینی‌های مالزی 25% جمعیت آن را تشکیل می‌دهند. اغلب آنها از مهاجران چینی در قرن نوزدهم هستند، چینی‌ها به پشتکار و شم تجارت قوی مشهورند. سه گروه فرعی که لهجه‌های مختلف چینی را صحبت می‌کنند عبارتند از: هوکین‌ها که عمدتاً در جزیره شمالی پنانگ زندگی می‌کنند؛ کانتونی‌ها که عمدتاً در پایتخت یعنی کوآلالامپور زندگی می‌کنند؛ و گروه ماندریان زبان که غالباً در جنوب ایالت جوهور زندگی می‌کنند.

هندی

کوچک‌ترین گروه قومی عمده، هندی‌های مالزی هستند که 10% جمعیت را تشکیل می‌دهند. اکثر آنها نوادگان مهاجران تامیل زبان جنوب هند هستند که در حین حکومت استعماری بریتانیا به این کشور آمدند. آنها با هدف گریختن از سیستم طبقاتی هند به مالزی آمدند تا در اینجا زندگی بهتری داشته باشند. آنها که عمدتاً هندو هستند با خود فرهنگی غنی نظیر معابد آراسته، غذاهای پر ادویه و ساری‌های نفیس را آوردند.

گروه‌های قومی بومی


اورنگ اصلی (Orang Asli)

اورنگ اصلی یک اصطلاح کلی مورد استفاده برای تمام گروه‌های قومی است که در شبه جزیره مالزی پیدا می‌شوند. آنها به سه گروه قبیله‌ای عمده تقسیم می‌شوند: نگریتو، سنویی و پروتو مالایی. نگریتوها عموماً در شمال زندگی می‌کنند، سینوی‌ها در مرکز و پورتو مالایی‌ها در جنوب. هر گروه یا زیرگروه زبان و فرهنگ خاص خود را دارد. بعضی از آنها ماهیگیر، برخی کشاورز و برخی نیز نیمه کوچ نشین هستند.

صباح

بزرگ‌ترین گروه‌های قومی جمعیت صباح عبارتند از: کادازان دوسون، باجائو و موروت.

کادازان دوسون

کادازان دوسون‌ها که بزرگ‌ترین گروه قومی صباح هستند، حدود 30% جمعیت این ایالت را تشکیل می‌دهند. آنها در حقیقت از دو قبیله تشکیل شده‌اند؛ کادازان و دوسون، آنها به این خاطر که هر دو فرهنگ و زبانی مشترک دارند، در کنار هم گرد آورده شده‌اند. با وجود این، کادازان‌ها عمدتاً ساکنان دلتاهای دره‌های وسیع هستند که به شالیزارهای وسیع ختم می‌شوند، حال آنکه دوسون‌ها در ناحیه کوهستانی داخلی صباح زندگی می‌کنند.

باجائو

دومین گروه قومی بزرگ در صباح، باجائوها هستند که 15% جمعیت این ایالت را تشکیل می‌دهند. به لحاظ تاریخی آنها مردمانی کوچ نشین و دریانورد بودند که اومبو دیلائوت یا خدای دریا را پرستیده که گاهی به آنها کولی‌های دریا نیز می‌گویند. کسانی که دست از دریانوردی برداشته‌اند، به کشاورز و دامدار تبدیل شده‌اند. این باجائوها را "گاوچران‌های شرق" نامگذاری کرده‌اند و این به خاطر مهارت‌های فوق‌العاده اسب سواری آنها است که آن را عموماً در فستیوال سالانه تامو بسار در کوتا بلود به نمایش می‌گذارند.

موروت

سومین گروه بزرگ قومی در صباح موروت‌ها هستند که حدود 3% جمعیت این ایالت را تشکیل می‌دهند. آنها که معمولاً در نواحی داخل سرزمینی شمال یعنی بورنئو زندگی می‌کنند، آخرین گروه قومی صباح هستند که بریدن سر دشمن را نفی کرده‌اند. آنها اکنون عمدتاً به کشت برنج و تاپیوکا روی آورده و غذای خود را با شکار با نی و ماهیگیری کامل می‌کنند. آنها نیز همانند اکثر گروه‌های قومی در صباح لباس‌های سنتی خود را با مهره‌های جالب تزئین می‌کنند.

ساراواک


ایبان و بیدایوه و اورنگ مهمترین قبیله های بومی ایالت Sarawak هستند که در یک مجموع کلی به نام دایاک شناخته می شوند. دایاک به معنی بالارود یا داخلی٬ یک واژه کلی است که توسط جمعیت های اسلامی ساحلی به ۲۰۰ قبیله مالزیایی اطلاق می شود. این قبایل در خانه های همگانی زندگی می کنند٬ خانه های عمومی قدیمی که ۲۰ تا ۱۰۰ خانواده را اسکان می دهند.

ایبان

ایبان بزرگترین قبیله بومی Sarawak است که ۳۰ درصد از جمعیت این ایالت را تشکیل می دهد. این قبیله به علت مهارتی که در قایقرانی دارند٬ گاهی به اشتباه مردم دریا خوانده می شوند. ولی در واقع آن ها یک قبیله بالای رودخانه در قلب Kalimantan هستند. در گذشته آن ها نژاد جنگجوی ترسناکی بودند که به خاطر شکار سر و دزدی دریایی معروف بودند. در قدیم آن ها یکی از خدایان رم باستان را تحت قدرت Singalang Burung یعنی خدای جنگ٬ پرستش می کردند. اگر چه در حال حاضر اغلب آن ها مسیحی هستند ولی آداب و رسوم سنتی آن ها همچنان پابرجاست.

بیدایوه

بیدایوه قبیله ای صلح جو و آرام از Sarawak هستند که شهرت آن ها به دلیل مهمان نوازی و تهیه تواک یا نوشیدنی عصاره برنج است. این قبیله خانه های خود را در مناطقه کوهستانی Sarawak ساخته اند و اغلب شغل آن ها کشاورزی و شکار است. در دوران گذشته شکار سر٬ جمجمه هایی که به خاطر آن ها پاداش گرفته بودند در یک خانه مدور نگهداری می شد که ۱.۵ متر از زمین فاصله داشت. به این خانه 'باروک' گفته می شد. این قبیله اساسا روح پرست بودند که اکنون اغلب آن ها به مسیحیت گرویده اند.

اورنگ اولو

به عنوان قبایل بالای رودخانه Sarawak نیز شناخته می شوند. این قبیله تقریبا ۵.۵ درصد از جمعیت Sarawak را تشکیل می دهند که بیش از ۱۰۰,۰۰۰ قبیله مختلف اورنگ اولو وجود دارد. مردم Borneo اغلب هنرمند هستند٬ خانه های بزرگ آن ها با نقش های دیواری و منبت کاری تزئین شده است. آن ها اسباب و ظروف را با دانه های ظریف تسبیح آراسته و زنان اشرافی بدن خود را با تاتوهای ظریف و زیبا می پوشانند.